6 Ekim’de Ä°stanbul’u Kim Kurtardı?
6 Ekim’in “Ä°stanbul’un KurtuluÅŸu” olarak kutlandığını bilmeyen yoktur. Ancak bu kurtuluÅŸun ne olduÄŸunu, neyi ifade ettiÄŸini bilen azdır. Hatta bugünü Ä°stanbul’un Fethi ile karıştıranların sayısı da azımsanmayacak kadar çoktur.
Peki nedir bu Ä°stanbul’un KurtuluÅŸu?
Mondros AteÅŸkes AntlaÅŸmasının ardından baÅŸta Ä°ngiltere olmak üzere, itilaf devletlerine ait donanmalar silahsızlandırılmış olan Çanakkale boÄŸazından geçerek 13 Kasım 1918’de Ä°stanbul’u iÅŸgal ettiler.
Bu iÅŸgal, Osmanlı Devleti’ne “siz artık bittiniz” demek oluyordu.
Yüzlerce yıldır yedi düveli korkudan titreten büyük Osmanlı’nın baÅŸkentinde düşman askerleri ellerini kollarını sallayarak geziyor, kimseden ses çıkmıyordu. Kurt kocayınca köpeÄŸin maskarası olur derler ya, Ä°stanbul’daki manzara da bunu yansıtır cinstendi.
Ä°ngilizler Ä°stanbul’u iÅŸgal edip, beÅŸ sene burada kalarak ne elde etmeyi umuyorlardı?
Bize anlatılan; Türklerle bol bol futbol maçı ve partiler yaptıkları.
Ancak sonraki geliÅŸmelerden de anlıyoruz ki Osmanlı’nın ortadan kaldırılışı ve sonrasına yönelik ciddi çalışmalar içerisine girilmiÅŸ.
1 Kasım 1922’de Osmanlı resmen yıkılıp, PadiÅŸah ÅŸehri terk ettiÄŸinde Ä°ngilizler hala Ä°stanbul’daydı.
Hatta bir sene daha Ä°stanbul’da kaldılar.
PadiÅŸah yok, asker yok, Ä°ngilizler bir sene Ä°stanbul’da ne yaptılar?
Lozan Barış AntlaÅŸması’nın 24 Temmuz 1923’te imzalanmasının ardından, 29 AÄŸustos’ta Ä°ngiliz Generali neden Sumer Palas’ta ziyafet verdi? Neyin kutlaması yapıldı? Yaklaşık bir ay sonra da -19 Eylül- Beykoz’da bir Garden Parti düzenlenmiÅŸtir.
Sonra ne oldu?
Cumhuriyet’in ilanından 27 gün önce, 2 Ekim 1923’te, törenler ve alkışlar eÅŸliÄŸinde, Fındıklı açıklarındaki Arabic isimli bir vapura uÄŸurlanan düşman güçleri Ä°stanbul’dan ayrıldılar.
Tam dört gün sonra, 6 Ekim’de,  Şükrü Naili PaÅŸa komutasındaki 3. Kolordu İstanbul’a girdi.
Rahat bir ÅŸekilde Ä°stanbul’u iÅŸgal eden Ä°ngilizler, partilerle, ziyafetlerle yine rahat bir ÅŸekilde ÅŸehri terk ettiler.
EÄŸer buna kurtuluÅŸ diyorsak;
Kim, ne karşılığında kurtardı?
Vedat Yılmaz’ın kaleme aldığı bu yazı, 7.10.2015 tarihinde Fıtrat Haber sitesinde yayımlanmıştır.
